tel. +48 570 555 655

ul. Modrzewiowa 15, 85-631 Bydgoszcz

rejestracja@oftalmika.pl

Czcionka-+=

Zespół suchego oka (ZSO)

Zespół suchego oka to jedno z najczęstszych przewlekłych schorzeń okulistycznych, które współcześnie  dotyka również osoby młode i aktywne zawodowo. Choroba wpływa na pogorszenie ostrości widzenia, a nieleczona powoduje silny ból i może prowadzić do poważnych powikłań z utratą wzroku włącznie. Szacuje się, że na ZSO cierpi obecnie ok. 35% populacji, a nawet 75% – w grupie osób korzystających z soczewek kontaktowych.

W naszej placówce od 2022 r. działa Klinika Suchego Oka, w której zapewniamy pacjentom kompleksową diagnostykę (za pomocą specjalistycznej platformy diagnostycznej filmu łzowego) i leczenie ZSO m.in. przy pomocy nowatorskich zabiegów bazujących na intensywnego światła impulsowego, na ogrzewania powiek czy wszczepiania zaawansowanych zatyczek zamykających kanaliki łzowe. Oferujemy również pełną diagnostykę w kierunku nużeńca.

Czym jest zespół suchego oka?

Zespół suchego oka zazwyczaj dotyczy obojga oczu jednocześnie i spowodowany jest niewystarczającą ilością wydzielanych łez, czasem ich nadmierną produkcją lub nieprawidłowym składem poszczególnych warstw filmu łzowego. Film łzowy nie tylko chroni oczy przed wysychaniem oraz infekcjami, ale bierze również udział we wspieraniu ostrości widzenia. Jeżeli skład chociaż jednej warstwy filmu łzowego – tłuszczowej (olejowej), wodnistej czy śluzowej zostaje zaburzony, pojawia się suchość oczu, co może doprowadzić do zespołu suchego oka. Nieleczony ZSO prowadzi do wielu dysfunkcji aparatu wzroku: pogorszenia widzenia, ubytków w nabłonku rogówki, drobnych erozji, nadkażeń bakteryjnych, przymgleń, blizn rogówki, trwałych uszkodzeń wzroku i utraty wzroku.  

Jakie są objawy zespołu suchego oka?

Zespół suchego oka objawia się dyskomfortem, takim jak: podrażnienie, kłucie, suchość, swędzenie, pieczenie, zmęczenie oczu i uczucie ciężkości powiek, zmienne zaburzenia widzenia. Może również pojawić się wrażenie piasku lub ciała obcego pod powieką, gromadzenie się wydzieliny w kącikach oczu, nadmierne łzawienie, światłowstręt, ból przy mruganiu. Niektóre z powyższych objawów mogą świadczyć również o innych schorzeniach okulistycznych, nie zawsze jest to zespół suchego oka.  

ZSO może być również konsekwencją nieprawidłowości w strukturze łez i w funkcjonowaniu gruczołów Meiboma (znajdujących się na brzegu powiek górnych i dolnych), których wydzielina ma zapobiegać odparowywaniu łez, stabilizować film łzowy, zapewniać poślizg powiek i chronić powierzchnię oczu przed podrażnieniami. Właśnie niewydolność gruczołów Meiboma jest jedną z głównych przyczyn ZSO. Do ich zablokowania dochodzi m.in. podczas chorób skóry jak np. trądzik różowaty czy podczas zakażenia nużeńcem. Warto dodać, że prawie 80% zachorowań na ZSO spowodowane jest zbyt dużym odparowywaniem łez.

Jakie są przyczyny powstania zespołu suchego oka?

Przyczyn zaburzenia produkcji filmu łzowego, a więc – powstania zespołu suchego oka jest wiele. Duże znaczenie ma tryb życia i narażenie na takie czynniki zewnętrzne, jak: zanieczyszczenie powietrza, dym tytoniowy, klimatyzacja, ogrzewanie, sztuczne oświetlenie, wielogodzinne korzystanie z ekranów monitorów komputerowych czy smartfonów. Nierzadko ZSO rozwija się u osób, które: przez dłuższy czas nosiły soczewki kontaktowe, przeszły laserową korekcję wzroku, długotrwale stosowały krople do oczu zawierające konserwanty, stosują antykoncepcję hormonalną. Do powstania ZSO mogą przyczyniać się też: cukrzyca, okres ciąży czy zmiany hormonalne związane z menopauzą. Zdarza się, że zespół suchego oka spowodowany jest czynnikiem czysto fizjologicznym, gdy oczy wraz z wiekiem po prostu produkują zbyt mało łez.

 

Jak rozpoznać zespół suchego oka?

Badanie stwierdzające zespół suchego oka polega na wykonaniu szeregu testów ilości i jakości łez. Podczas badania mierzony jest czas pomiędzy mrugnięciem i rozprowadzeniem filmu łzowego po powierzchni oka aż do przerwania filmu łzowego. Do oczu zostaje wpuszczony specjalny barwnik, dzięki któremu łzy stają się widoczne. O zespole suchego oka świadczy pojawienie się suchych plam na powierzchni oka w ciągu kilku do 10 sekund. Od niedawna Klinika dysponuje zintegrowaną platformą diagnostyczną dedykowana Zespołowi suchego oka, która pozwala wykonać w krótkim czasie szereg testów w sposób obiektywny.   

Diagnostyka w kierunku nużeńca

Nużeniec to pasożytnicze roztocze, które u człowieka umiejscawia się w gruczołach łojowych i torebkach włosowych rzęs i brwi. Nużeniec może powodować zapalenie brzegów powiek, czasem też spojówek, mieszków włosowych rzęs i brwi, a także być przyczyną wielu problemów dermatologicznych. Nużeniec żerujący w gruczołach Meiboma, odpowiadających za utrzymanie wilgotności spojówek, może doprowadzić do zespołu suchego oka. Stany chorobowe wywołane obecnością nużeńca określa się jako nużycę lub demodekozę. Warto podkreślić, że nie u każdego człowieka nużeniec jest powodem rozwinięcia się schorzeń, w tym okulistycznych, co zależy od podatności danego organizmu na choroby i miejscowej odporności.

W naszej klinice przeprowadzamy pełną diagnostykę w kierunku nużeńca, która polega na pobraniu kilku rzęs i zbadaniu ich pod mikroskopem. Wyniki dostępne są już po kilkunastu minutach.

Metody leczenia zespołu suchego oka

W zależności od stopnia zaawansowania ZSO, stosuje się różne metody leczenia. W początkowym stadium warto zacząć od zmiany warunków środowiskowych, modyfikacji diety i suplementacji, a także rozpoznać czynnik, który wpływa na podrażnienie powierzchni oczu.

Może okazać się, że krople nawilżające (bez konserwantów), odpowiednia higiena powiek oraz stosowanie ciepłych kompresów na powieki wystarczą, aby dolegliwości ustąpiły. Jeżeli objawy związane z zespołem suchego oka utrzymują się – w zależności od przyczyny ZSO – możemy zastosować u pacjentów: zabiegi intensywnym światłem pulsacyjnym, aplikację zatyczek punktów łzowych, leczenie demodekozy, komory nawilżające, nocną terapię nawilżającą, terapię ogrzewania powiek i masaż powiek z pobudzeniem gruczołów Meiboma, leki (antybiotyki i steroidy). Kolejnym krokiem w leczeniu ZSO jest aplikacja kropli z surowicy, zastosowanie opatrunkowych soczewek kontaktowych, a gdy takie działania nie przyniosą efektu – czasowa aplikacja kropli steroidowych, a także postępowanie operacyjne (m.in. przeszczep błony owodniowej, okluzja punktów łzowych).

 

Aplikacja zatyczek punktów łzowych

Alternatywą dla stosowania kropli nawilżających w leczeniu zespołu suchego oka są nowoczesne zatyczki  do zamknięcia kanalików łzowych, dzięki którym film łzowy utrzymuje się na powierzchni oka. W zależności od potrzeb pacjenta dobieramy jeden z trzech dostępnych rodzajów zatyczek łzowych: dwóch wykonanych z silikonu medycznego lub samoistnie rozpuszczających się po 3–6 miesiącach.

 

Aplikacja zatyczek łzowych jest bezbolesna, trwa kilka minut i odbywa się w znieczuleniu kropelkowym. Poprzedza ją badanie w naszej klinice, podczas którego stwierdzamy, jaki rodzaj i wielkość zatyczek będą odpowiednie w danym przypadku. Zatyczki punktów łzowych są stabilne (nie przemieszczają się w kanaliku łzowym), nie powodują podrażnień i aplikuje się je tylko raz w roku.

 

 

Światło impulsowe w leczeniu ZSO – zabieg IPL

Zabieg wykorzystujący intensywne światło impulsowe (Intense Pulsed Light – IPL) został wprowadzony do oferty naszej kliniki z początkiem roku 2023. IPL to zaawansowana, prosta i bezbolesna metoda leczenia ZSO, która polega na naświetlaniu skóry policzka serią impulsów świetlnych o długości fal 610-1200 nm.

Terapia IPL sprawdza się również w przypadku leczenia stanów zapalnych skóry (trądzik różowaty) i powiek wywołanych m.in. nużeńcem, a także w redukowaniu rozszerzonych naczynek krwionośnych na powierzchni skóry (tzw. pajączki). Metoda IPL pozwala zatem osiągnąć efekt nie tylko terapeutyczny, ale również estetyczny.

Główną zaletą zabiegów IPL w kontekście zespołu suchego oka jest poprawa jakości filmu łzowego i zmniejszenie objawów tego schorzenia, jak: suchość i zmęczenie oczu, pieczenie, swędzenie, ból, uczucie piasku w oczach czy nadwrażliwość na światło. Leczenie z wykorzystaniem terapii IPL stosujemy na ogół w 3-4 dziesięciominutowych sesjach wykonywanych co 7-15 dni. Zabieg nie wymaga znieczulenia.

Zabieg oczyszczenia brzegów powiek i udrożnieniu gruczołów Maiboma + kompres termiczny

Od nie tak dawno w naszej Klinice stosujemy w leczeniu ZSO nowy zabieg polegający na oczyszczeniu brzegów powiek i udrożnieniu gruczołów Maiboma, co umożliwia im podjęcie właściwej pracy. Cała procedura przebiega w kilku krokach, które obejmują między innymi: mycie powiek specjalną pianką, rozgrzanie powiek przy użyciu maski termicznej, opróżnienie gruczołów Maiboma pęsetą powiekową ściskającą z atraumatycznymi rolkami.

Zastosowanie w trakcie zabiegu kompresu termicznego wspomaga przywrócenie prawidłowej funkcji gruczołów Meiboma i łagodzi objawy zespołu suchego oka, przynosząc natychmiastową ulgę.

Zabieg ogrzewania powiek

Ogrzewanie powiek pozytywnie wpływa na udrożnienie gruczołów Meiboma, a tym samym – stabilizuje film łzowy. Zmniejsza również obrzęki i przekrwienie, a także unaczynienie brzegów powiek, co pozytywnie wpływa na efekt estetyczny. Wewnętrzny proces termiczny w obrębie powiek wywoływany jest emisją czerwonego światła o określonej długości fali, z zakresu światła widzialnego (nie jest to światło laserowe).

 

 

 

Osocze bogatopłytkowe (PRP) 

Osocze bogatopłytkowe (PRP) jest osoczem o zwiększonym stężeniu krwinek płytkowych w porównaniu do stężenia krwinek płytkowych w krwi obwodowej. Osocze bogatopłytkowe pozyskiwane jest z własnej krwi pacjenta, która po pobraniu zostaje poddana preparatyce. W ten sposób uzyskuje się koncentrat płytek krwi, który zawieszony jest w niewielkiej ilości osocza. Płytki krwi, czynniki wzrostu czy komórki macierzyste odpowiedzialne są za stymulację procesów naprawczych w organizmie, stąd osocze bogatopłytkowe doskonale stymuluje uszkodzone tkanki do regeneracji.

Jest to prosty, szybki i sterylny zabieg. W celu pozyskania osocza bogatopłytkowego pobierana jest krew pacjenta (przez specjalny system próżniowy), która następnie poddawana jest wirowaniu. Wirowanie umożliwia oddzielnie elementów krwi – największe i najcięższe, czyli krwinki czerwone (erytrocyty) opadają na dno. W ten sposób następuje odseparowanie osocza bogatopłytkowego, które  pacjent otrzymuje w sterylnych aplikatorach (krople do oczu).

 

Warto dodać, że zespół suchego oka ma charakter progresywny, dlatego w leczeniu schorzenia często łączy się wiele metod, w zależności od stadium i rodzaju ZSO oraz indywidualnych potrzeb pacjenta. 

Potrzebujesz informacji?
Masz pytania? Zadzwoń +48 570 555 655